Sir Isaac
Newton
Fysica is nu echt eens iets dat bijna niemand leuk vindt. Op school zorgt het alleen maar voor werk en voor buizen. Bovendien is het iets dat 'helemaal geen nut geeft in ons dagelijks leven'. Verander maar snel je mening, want ongeveer alles wat je doet heeft te maken met fysica. Hoe snel je kan lopen, zwemmen, fietsen, vliegen, hoe ver je allerlei dingen zoals discus, speer, kogel etc.. kan werpen enz... ; dit alles wordt bepaald door de wetten van de fysica. Natuurlijk zal de fysica van een ezel geen koerspaard kunnen maken, maar ze kan je als sporter wel helpen te begrijpen waarom sommige dingen al dan niet mogelijk zijn en vooral helpen om geen domme dingen te doen.
Formules hebben ten onrechte een slechte reputatie.
Formules zijn ingewikkeld, niet te begrijpen, moeten van buiten geleerd worden,
zorgen voor buizen op school. In het kort, formules zijn shit. Niets is
minder waar! Een formule is niks anders dan een soort snelschrift waarbij een
lange en ingewikkelde zin of redenering wordt afgekort, en eenvoudig gemaakt
wordt. Neem bijvoorbeeld de volgende zin; " Een voorwerp
waarop een kracht wordt uitgeoefend,
verkrijgt een versnelling die
evenredig is met de kracht, en de
evenredigheidsfactor noemen we de
massa
van het voorwerp"
Dit is een behoorlijk onprettige zin die we veel eenvoudiger kunnen zeggen door
ieder gekleurd deeltje door één enkele letter voor te stellen, dus
F =
m x a
Hiermee hebben we net de tweede wet van Newton in een formule
uitgedrukt; toch simpel, niet?
Het gebruik van formules is nuttig maar niet onontbeerlijk. Indien je formules
helemaal niet leuk vind kan je ook gewoon de teksten lezen.
Er is een enorm verschil tussen gewone of burgerlijke
wetten en fysische wetten. Gewone wetten worden uitgevaardigd door politiekers
en die willen door hun wetten "iets bereiken", allerlei doelstellingen,
economische, ideologische, godsdienstige... Bovendien wordt iedereen geacht heel
braaf deze wetten te volgen op straffe van boetes en om het nog erger te
maken verschillen deze wetten van land tot land, van streek tot streek, zelfs
van huishouden tot huishouden!
Daartegenover staan de wetten uit de fysica. Die willen u tot niks verplichten,
niks opleggen, zelfs niks veranderen. Als we in de fysica duizend maal iets
hebben uitgetest op verschillende manieren, en indien we duizend maal het zelfde resultaat
hebben bekomen, dan verwachten we dat dit opnieuw zo zal gebeuren de 1001-ste
keer. Dit noemen we dan een wet. Als je duizend maal een appel naar omlaag ziet
vallen, verwacht je niet dat hij de volgende keer naar omhoog zal vallen. Een
fysische wet is dus zoals madame Merveille die de toekomst voorspelt. Een fysische
wet kan ook nooit lang verkeerd zijn want zodra het 1001-ste experiment anders zou
uitdraaien zal de wet aangepast of uitgebreid worden. Sir Isaac Newton
formuleerde de wet van de zwaartekracht rond 1685. Deze wet bleef zonder
probleem geldig gedurende 250 jaar tot wanneer Einstein met de algemene
relativiteitstheorie ontdekte dat de zwaartekracht ook het licht beïnvloedt, en
er zo zwarte gaten kunnen ontstaan. Is Newton dan
nu ongeldig? Helemaal niet. In gewone aardse omstandigheden zegt de algemene
relativiteitstheorie exact hetzelfde als de zwaartekrachtswet van Newton.
Alles dat te maken heeft met toepassing van de fysica bij het fietsen. Kracht, energie, vermogen, evenwicht, en de fysische redenen waarom we zo snel (of zo traag) kunnen rijden. We willen ook iets verder gaan dan gazettepraat en daarvoor hebben we dus onze vrienden, de wetten en formules nodig.
Uiteraard is fietsica een samentrekking van fiets en fysica. Waar dit woord exact vandaan komt is niet geweten. Het werd o.a. reeds gebruikt in een eindopdracht door Sander Velthuis in 2002.
Stuur een mailtje naar fietsica@telenet.be
U bent de
ste bezoeker sinds 5 September 2006